مانع‌تراشی در مقابل سعی و تلاش مسئولان دلسوز انقلاب

مانع‌تراشی در مقابل سعی و تلاش مسئولان دلسوز انقلاب

به گزارش خبرنگار قرآن و معارف خبرگزاری شبستان، آیت‌الله علی‌اکبر رشاد طی سخنانی اخلاقی بیان کرد: امیرمومنان امام علی(ع) در نهج‌البلاغه می‌فرمایند هر روز یک چالش، مساله و مانع پیش پای من می‌تراشند که من نتوانم اصلاح ایجاد کنم.

وی افزود: در طول ربع قرن پس از رحلت پیامبر(ص) با سلطه و سلطنت خلفای سه گانه و با فاصله‌ای که جامعه از تعالیم نبوی گرفته در حوزه سیاست مشکلاتی پدید آمده بود. مسئله روشن بود که خلیفه رسول‌خدا باید به وصایت خاصه تعیین شود، نمی‌شود که پیامبر(ص) به عنوان عقل کل بدون اینکه جانشینی برای خود تعیین کرده باشند امت را به حال خود رها کند.

آیت‌الله رشاد با بیان اینکه طی ربع قرن در نگاه سیاسی مردم تغییراتی به وجود آوردند که گویا وصی پیامبر(ص) را نه ایشان که خود مردم باید انتخاب کنند و این انحرافی است که در حوزه سیاست و بلکه در نگاه کلامی و در عقیده مردم به وجود آوردند، عنوان کرد: به خصوص در دوره عثمان انحرافاتی به وجود آوردند که خلافت رسول خدا(ص) و وصایت آن بزرگوار به سلطنت تبدیل شد و کسانی همچون عثمان آمدند و با رفتار اشرافی موقعیت آن بزرگوارو کیفیت رفتار خلیفه را با مردم طور دیگری جلوه دادند و فرهنگ دیگری را به وجود آوردند.

رئیس شورای سیاستگذاری حوزه‌های علمیه با بیان اینکه در حوزه عقاید و باورها القائاتی که در این ربع قرن صورت پذیرفت منشاء پیدایش مذاهب انحرافی در اسلام شد. ابزار کرد: در حوزه اقتصاد و معیشت تحریفات و انحرافاتی به وجود آمد، اشرافی‌گری اقتصادی بر زندگی شمار قابل توجهی از اصحاب حاکم شد، زیاده‌خواهی و به تعبیر امروز رانت‌خواری در بین اصحاب و چهره ها رایج شد. اموالی به ناحق جابجا شد و به افراد امتیازات بیجا داده شد. جامعه به سمت جاهلیت سوق داده شد. تحریفات و انحرافات زیادی در این ربع قرن پس از رحلت پیامبر(ص) اعظم اتفاق افتاد.

تولیت حوزه علمیه امام رضا(ع) ادامه داد: این موارد مشکلاتی بود که باید حل می‌شد، این مشکلات شبیه مشکلاتی است که امروز در رفتار، گفتار، افکار و اندیشه‌های برخی از پیشکسوتان مبارزه در انقلاب کشور ما به وجود آمده است که با مرام امام راحل سازگاری ندارد. با خواست، مشیت، رهنمودها و نیات رهبر معظم انقلاب سازگاری ندارد؛ اما در حوزه سیاست، افکار، معیشت، سبک زندگی، مناسبات و روابط اجتماعی و قلمرو فرهنگ انحرافاتی و اشکالاتی به وجود آمده است که اصلاح آن مجال و تدبیر نیاز دارد و نباید کارشکنی شود بلکه باید موانع از پیش پا برداشته شود.

رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی گفت: حضرت می فرماید این موانع و مشکلات به وجود آمده اما افزون بر آن هر روز برای من یک چالش جدید و لغزشگاهی را ایجاد می‌کنند که باید مرتب مراقب آنها باشم، یک روز قاسطین، یک روز ناکثین، یک روز مارقین، عده‌ای خروج می‌کنند، عده‌ای نقض عهد می‌کنند و هر روز یک مانع ایجاد می‌کنند، ربع قرن انحراف، تحریف، کج‌روی در افکار و اندیشه‌ها به وجود آمده حالا که می‌خواهم اوضاع را اصلاح کنم اجازه نمی‌دهند و هر روز مانعی را می‌تراشند. از طرف دیگر معاویه شورش می‌کند.

وی افزود: جنگ های بسیار سنگین ایجاد کردند. حضرت می‌فرمایند اگر از این موانع و چالش‌ها بتوانم عبور کنم که برای اصلاح امور مجال پیدا کنم و اوضاع را به روزگار پیامبر(ص) بر‌گردانم بسیاری چیزها را تغییر خواهم داد؛ اما کسانی برای من مانع ایجاد می‌کنند که من نتوانم از این مشکلات عبور کنم، اموالی که به ناحق کسب کردند از آنها بازستانده می‌شود، مقاماتی که به ناحق به دست آورند از آنها گرفته می‌شود. اما کمتر از ۵ سال خلافت آن بزرگوار آنقدر مانع ایجاد کردند که ایشان مجال اصلاحات و مبارزه با مفاسد سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و حتی اداری را به دست نیاوردند.

آیت‌الله رشاد در پایان خاطرنشان کرد: این بلا در تاریخ وجود داشته است که امروز هم ادامه دارد، امروز در انقلاب اسلامی هم شاهد هستیم که در مقابل سعی و تلاش مسئولان دلسوز و مشفق موانع و مشکلاتی ایجاد می‌کنند که مطالبات و پیگیری‌های رهبر معظم انقلاب پیگیری نشده و اصلاحات واقعی و حقیقی محقق نشود.

تعرض به نهاد مرجعیت تعرض به نظام اسلامی است.

تعرض به نهاد مرجعیت تعرض به نظام اسلامی است.

آیت الله علی اکبر رشاد در اعتراض به جسارت به ساحت مرجعیت، تاکید کرد: نهاد مرجعیت، حصن حصین دین، حصار متین مذهب، پناه محکم کشور، قله و قِمه‌ی حوزه‌های علمیه شیعه، و ضامن بی بدیل استقلال و تعالی علمی، دینی، سیاسی و ملی است.
متن پیام رئیس شورای حوزه‌های علمیه استان تهران بشرح زیر است:
بسم الله الرحمن الرحیم
قال رسول الله (ص): «انّ العلماء ورثه الأنبیاء».
مرجعیت تالی تلو نبوت و امامت است، از این‌رو حفظ حریم مرجعیّت، حفظ حریم رسالت و امامت است که اساس اسلام و مکتب اهل بیت (سلام الله علیهم اجمعین) بشمار می‌رود.
نهاد مرجعیت، حصن حصین دین، حصار متین مذهب، پناه محکم کشور، قله و قِمه‌ی حوزه‌های علمیه شیعه، و ضامن بی بدیل استقلال و تعالی علمی، دینی، سیاسی و ملی است.
خدمات این نهاد نورانی در طول تاریخ پرفراز و نشیب جهان اسلام و بویژه سرزمین مقدس ما ایران، که کانون و کیان اصلی تشیع است، هرگز از خاطر ملل جهان و مردم قدرشناس ما زدوده نخواهدگشت.
پیرو نصایح و توصیه‌های مشفقانه و پدرانه‌ی حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (دام ظلّه) به برخی مقامات، پاره‌ای موضعگیری های از سر جهل روی داد که مایه‌ی تاسف و تاثر دلسوزان نظام، خیرخواهان کشور و ملت، خاصّه ارکان حوزه‌های علمیه (صانها الله عن الحدثان) گردید.
حضرت آیت الله صافی گلپایگانی (حفظه الله) ، خود از پیشکسوتان مبارزه با رژیم طاغوت و پیشگامان نهضت امام خمینی (قدّه) و از حامیان و همرامان رهبر معظم انقلاب اسلامی‌اند، و سالهای متمادی در سنگرهای مختلف نظام با عهده‌دار مسؤولیتهای خطیری خدمت کرده‌اند، و همواره پشتیبان نظام اسلامی بوده‌اند و هستند، و اکنون نیز از پشتوانه‌های معنوی نظام و انقلاب قلمداد می‌شوند.
این طلبه‌ی کمترین به عنوان خادم حوزه‌ی عریق و عظیم تهران عرض می‌کنم: تعرض به نهاد مرجعیت تعرض به نظام اسلامی و حکایت «یکی بر سر شاخ بن می‌برید» است و خسارتهای ویرانگر آن به کیان مکتب و ملت و کشور جبران‌ناپذیر است.
اقل الطلبه
علی‌اکبر رشاد
ششم آبان ۱۴۰۰/ ربیع الاول ۱۴۴۳
Q

مسئله فرج فراتر از تاریخ است/ باید از منظر هستی‌شناسی و جهان‌شناسی بررسی شود

مسئله فرج فراتر از تاریخ است/ باید از منظر هستی‌شناسی و جهان‌شناسی بررسی شود

به گزارش خبرنگار گروه غدیر و مهدویت خبرگزاری شبستان، آیت‌الله علی‌اکبر رشاد شنبه، ۲۴ مهرماه همزمان با سالروز آغاز امامت حضرت صاحب الامر و زمان(عج) در جلسه درس اخلاق که در حوزه علمیه امام رضا(ع) برگزار شد، گفت: پیامبر(ص) فرموده است که در آخرالزمان از امت من مهدی(عج) ظهور می‌کند.
وی افزود: از نظر کلامی همه‌ فرق مسلمان ها فرج و ظهور حضرت مهدی(عج) را قبول دارند، صرفاً اختلافاتی وجود دارد که شاخص‌ترین آن در زنده بودن است به عنوان مثال ما و برخی فرق به شدت معتقد هستیم حضرت مهدی(عج) در حال حاضر زنده هستند و هر زمان خداوند اذن دهد ظهور خواهند کرد اما برخی فرق دیگر می‌گویند حضرت مهدی(عج) متولد می‌شوند و سپس ظهور می‌کنند یعنی هنوز متولد نشدند. لذا اصل اینکه حضرت حجت(عج) فرج و ظهور خواهند داشت مورد اجماع همه مسلمانان است و این اختصاص به شیعه ندارد.
آیت‌الله رشاد ادامه داد: در داخل یکی از حیات‌های مسجدالحرام اسامی مبارک ۱۲ امام و از جمله حضرت مهدی با خطاطی به صورت زیبایی روی سنگ نوشته شده است.
تولیت حوزه علمیه امام رضا(ع) با بیان اینکه بیشترین روایات درباره ظهور حضرت مهدی(عج) از پیامبر(ص) است و اهل سنت هم این روایات را نقل می‌کنند که در آخرالزمان مهدی(عج) خروج خواهند کرد، گفت: پس از ظهور خداوند متعال باران را فراوان می‌باراند و آسمان بسیار سخاوتمند عمل می‌کند، زمین گیاهان خود را خارج کرده و پر برکت می‌شود.

رئیس شورای سیاستگذاری حوزه‌های علمیه بیان کرد:‌ پس از ظهور حضرت مهدی(عج) اموال را بین مردم به عادلانه تقسیم می‌کنند.
رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه پس از ظهور امت اسلامی اقتدار پیدا کرده، تعظیم، تکریم و عزیز می‌شوند، اظهار کرد: همه اهل زمین جزو امت اسلامی می‌شوند.

وی با بیان اینکه مسئله فرج فراتر از تاریخ است، ابراز کرد: تاریخ یک امر انسانی است که بر اساس تحولات، اتفاقات و رفتارهای انسانی با یکدیگر اتفاق می‌افتد اما اینجا مسئله فرج از عالم انسانی فراتر می رود و به حوزه طبیعیات هم مربوط می‌شود و تنها به مناسبات انسانی مربوط نمی‌شود بلکه حتی مناسبات حیوانی را هم تغییر می دهد.

آیت‌الله رشاد ادامه داد: پس از ظهور طبیعت موجودات عوض و اصلاح می‌شود و به سوی کمال می‌رود. در برخی روایات است که گرگ و میش با امنیت در کنار هم زندگی می‌کنند.

رئیس شورای سیاستگذاری حوزه‌های علمیه با تاکید بر اینکه امر فرج مناسباتی فراتر از مناسبات انسانی دارد، خاطرنشان کرد: مساله فرج باید در چهارچوب فلسفه هستی‌شناسی و جهان‌شناسی تحلیل شود. ما باید موضوع فرج را از فراتر از مناسبات انسانی و عوامل مادی ببینیم.

چشم‌انداز «فقه نظام‌ساز» در مؤسسه آموزش‌عالی امام رضا(ع)

چشم‌انداز «فقه نظام‌ساز» در مؤسسه آموزش‌عالی امام رضا(ع)

چشم‌انداز «فقه نظام‌ساز» در مؤسسه آموزش‌عالی امام رضا(ع)
نوشتاری از حجت الاسلام ذبیح الله نعیمیان مدیر شعبه قم مؤسسه آموزش‌عالی حوزوی امام رضا(ع)

پیروزی انقلاب اسلامی و تأسیس نظامی دین‌بنیاد در ایران اسلامی را می‌توان نقطه‌ی عطفی در تأملات و تلاش‌های فقهی دانست. چه‌آن‌که، تأسیس چنین نظامی به معنای اقبال مؤمنان به همه‌ی ابعاد فقه و تمامی ارزش‌های اسلامی است. اقبال به فقه مقتضی رویکرد جامع و نظام‌مند در مواجهه با آن است. چه‌آن‌که، نمی‌توان بخش‌های فقه را مباحث بی‌ارتباط با یکدیگر و غیر نظام‌مند دانست. در این میان، متولیان دانش فقه می‌بایست به تبع نظام‌مندی شریعت در عالم جعل و تشریع الهی، همه‌ی ابعاد فقه را در جامعیتی نظام‌مند در اختیار جامعه اسلامی قرار دهند. این امر مقتضی تلاشی همه‌جانبه و مجاهدتی ضابطه‌مند از سوی فقه‌پژوهان و فقه‌اندیشان است.
نیازهای جامعه‌ی اسلامی تنوّع چشم‌گیری دارند که پاسخ‌های جامع، نظام‌مند و در عین حال فقه‌بنیاد را از جانب دانش فقه و فقها می‌طلبند. این پاسخ‌های دینی حاوی بخش‌های ثابتی است که حاکم اسلامی و مجموعه‌ی کارگزاران را در ساختارسازی، رویه‌پردازی و اقدامات حاکمیتی یاری می‌کنند. اما این تأملات فقهی مقتضی توجه به نظام‌مندی فقه و تلاش برای نظام‌سازی در ابعاد مختلف با رویکرد فقهی است. ازاین رو، پرداختن به تأملات فقهی با دغدغه‌ی نظام‌سازی نیاز کنونی و آینده‌ی جامعه‌ی اسلامی است. این تأملات می‌تواند به «صورت‌بندی فقه نظام‌ساز» بینجامد.
اگر جامعه‌ی اسلامی می‌بایست از نظام‌های عینی و علمی در خور خود برخوردار باشد، نظام‌های مزبور می‌بایست بر ارزش‌های اسلامی تکیه زنند. اما ارزش‌های اسلامی در عالم تشریع از نظام‌مندی خاصی برخوردارند که بدون شناخت آنها در قالب منظومه‌های هدف‌دار و نظام‌مند نمی‌توان انتظار داشت که به نحو مناسب در جامعه تحقق پیدا کنند. ازاین‌رو، تلاش برای «نظام‌شناسی دینی» و «کشف عقلانیت جامع اسلامی» می‌تواند و باید ما را به کشف و استنباط منظومه‌ی معارف اسلامی در عرصه‌های مختلف رهنمون کند. این عقلانیت جامع اسلامی حاوی «نظام‌های کلان اسلامی»، «نظام‌های خرد اسلامی» و «زیرنظام‌های اسلامی» است.
تأسیس نظام جمهوری اسلامی در ایران معاصر تلاشی از سنخ تلاش‌های تمدّنی است. چه‌آن‌که، این نظام دین‌بنیاد با تکیه بر منظومه‌ی ارزش‌های اسلامی به‌دنبال بازتأسیس تمدّن اسلامی است و این امر جز با نظام‌سازی در ابعاد مختلف امکان ندارد. «نظام‌سازی دینی» پیوند عمیقی با «نظام‌شناسی دینی» و «استنباط عقلانیت جامع اسلامی» دارد. چه‌آن‌که، ایفای «رسالت نظام‌سازی دینی» توسط آحاد جامعه اسلامی و کارگزاران جز با تکیه بر «نظام‌های مستنبط دینی» و به تعبیر دیگر، جز با تکیه بر «عقلانیت جامع اسلامی» امکان تحقق نخواهد یافت.
در این میان، دانش فقه صرفاً عهده‌دار استنباط حکم تک‌مسأله‌ها یا حتی حکم مسائل متنوع در عرصه‌های مختلف نیست. بلکه، می‌بایست با تکیه بر «نظام‌مندی شریعت اسلامی» در سطح «فقه نظام‌ساز» ظاهر شود. این امر می‌بایست هم با تقویت تلاش‌ها و مجاهدت‌های عمیق فقهی و هم با تکیه بر تمامی تلاش‌های پیشین انجام گیرد. اما بی‌توجهی به نیازهای فقهی در جوامع اسلامی و نه فقط در ایران اسلامی، دغدغه‌ی حرکت به سمت «فقه نظام‌ساز» را تضعیف می‌کند. در مقابل، توجه به آینده‌ی تمدّنی جهان اسلام می‌تواند این دغدغه را به صورت فوق العاده‌ای تقویت کند. چنان‌که، توجه بسیاری از فقهای معاصر در اوایل پیروزی انقلاب اسلام به نیازهای ایران معاصر مجاهدت‌های فقهی آنان را در راستای رفع نیازهای نظام به حرکت درآورد.
پیش‌نیاز دست‌یابی به این غایت اسلامی را می‌توان توسعه‌ی آموزش‌ها و پژوهش‌های تخصصی در عرصه‌های مختلف فقه دانست. تقویت این رویکرد آموزشی و پژوهشی در دوره معاصر اهمیت فراوانی دارد. چه‌آن‌که، بسیاری از مسائل پیش روی نظام اسلامی قرار دارند که چندان مورد بررسی فقهی قرار نگرفته‌اند. هر یک از فقه‌های تخصصی را می‌توان معطوف به تقویت تأملات عمیق فقهی در نیازهای فزاینده‌ای طراحی کرد که پیش روی فقهاست.
در این میان، «فقه نظام‌ساز» را نمی‌توان به توسعه‌ی فقه‌های تخصصی تقلیل داد. بلکه، باید و می‌توان به مقوله‌ی «نظام‌سازی دانش فقه» به مثابه‌ی رویکردی افق‌گشا در عرصه‌ی فقه‌پژوهی و فقه‌اندیشی نگریست. پذیرش این رویکرد برآمده از نگاه جدّی و راهبردی به نظام‌مندی شریعت و نظام‌مندی فقه است. به تعبیر دیگر، اگر شریعت نظام‌مند باشد، جهت‌دهی ارزشی جامعه و نظامات موجود در آن را باید رسالت اصلی شریعت و فقه دانست. شریعت محصولی بشری نیست که متکی بر دانش ناقص انسان و امیال تغییرپذیر او باشد. بلکه، شریعت محصول علم، حکمت و رحمت مطلق الهی است. این اوصاف الهی مقتضی جهت‌دهی ارزشی حیات انسان است و به‌گونه‌ای این رسالت را زمینه‌سازی می‌کنند که دانش متصدّی کشف آنها از توانمندی لازم برای جهت‌دهی، نظام‌بخشی و نظام‌سازی در ابعاد مختلف برخوردار باشد.
به تعبیر دیگر، شریعت محصولی الهی است که عهده‌دار نظام‌سازی در زندگی انسانی است. این امر توان و بنیه‌ی لازم برای دانش فقه فراهم آورده است. ازاین‌رو، ارتقای فقه از مسأله‌بسندی و مسائل‌بسندی رایج به سطح استنباط نظامات عینی و معرفتی نه تنها می‌تواند توان مسأله‌کاوی فقهی را ارتقا دهد، بلکه می‌تواند زمینه‌ساز ارتقای تأثیرگذاری و پاسخ‌های فقه به نیازهای نوشونده شود. بر این اساس، فقه‌های تخصصی را می‌بایست عهده‌دار دو رسالت دانست:
یک. استنباط و ارائه‌ی مجموعه‌ی ارزش‌های ثابت و جهت‌دهنده‌ی مؤلفه‌های متغیر جامعه؛
دو. کشف نظام حاکم بر ارزش‌های مزبور و جهت‌دهی نظام‌ موضوعات مربوط به آنها.
در این میان، مؤسسه‌ی آموزش عالی امام رضا(ع) با هدایت مستمر و مجاهدت علمی اندیشمند پرتوان آیت‌الله رشاد حفظه الله در سال‌های اخیر تلاش کرده است در حدّ توان خود سهم مؤثری در توسعه‌ی رشته‌های فقهی داشته باشد. این مؤسسه به یاری خداوند متعال و دستگیری اهل بیت اطهار(ع) در چشم‌انداز فعالیت خود، طراحی و راه‌اندازی حدود ۴۰ رشته فقهی را قرار داده است. در حال حاضر، چند رشته‌ی زیر در مؤسسه برگزار می‌شود:
۱٫ دوره رسمی «تربیت مدرس فقه و اصول» (با رویکرد فقه نظام‌ساز)؛
۲٫ دوره «فقه سیاست»؛
۳٫ دوره «فقه تربیت اسلامی»؛
۴٫ دوره «فقه مالکیت فکری»؛
۵٫ دوره «فقه زیست‌فناوری»؛
مؤسسه آموزش عالی امام رضا(ع) در نظر دارد در کوتاه مدت رشته‌های زیر را نیز راه‌اندازی کند:
۱٫ دوره «فقه التقنین»؛
۲٫ دوره «فقه اطلاعات و امنیت»؛
۳٫ دوره «فقه اقتصاد».

صلاح و فلاح آمریکا در نابودی و فروپاشی اوست

صلاح و فلاح آمریکا در نابودی و فروپاشی اوست

آیت الله علی اکبر رشاد با محکوم کردن جنایت افغانستان، اظهار داشت: فجایعی که در این دهه‌های اخیر در جهان اسلام خاصه در خاورمیانه اتفاق می‌افتد منشأ و مبدا آن آمریکای قدار، جبار، ستمگر و ستم سرشت است که در رأس یا به واسطه اذناب و دست نشانده‌های خود مرتکب می‌شود. این جمله ژرف، شگرف و ماندگار رهبر راحل و فقید انقلاب حضرت خمینی (ره) را به خاطر داریم که فرمودند هر چه تحمل می‌کنیم و هر چه می‌کشیم زیر سر آمریکا است بنابراین هر چه فریاد دارید بر سر آمریکا بکشید؛ این کلام بزرگوار، کلام دقیقی است.

رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی ادامه داد: از جرثومه حکومت کفر و استکبار آمریکایی که بنا، مبنا و مبدا او تجاوز، اشغال و غصب است غیر از این توقع نمی‌رود. دولتی که برای پیدایشش به اشغال سرزمین مردم بومی آمریکای شمالی و با غصب اراضی، اموال و منابع آنان دست زدند امید و صلاحی به آن نیست و جای شگفتی است که انسان‌هایی خوش باورانه تصور کنند که آمریکا حتی می‌تواند اصلاح شود در حالی که او ذاتاً فاسد است و همه عمر مفسد بوده و همیشه و همه جا مفسدانه عمل می‌کند چگونه نسبت به او گمان اصلاح می‌رود؟

رئیس شورای سیاست گذاری حوزه علمیه تهران با بیان اینکه آمریکا جز به زوال و نابودی صلاح نمی‌پذیرد، عنوان کرد: صلاح و فلاح او در نابودی و فروپاشی اوست. از زمانی که زمزمه ترک افغانستان از سوی آمریکا مطرح بود معلوم شد چه برنامه‌های شومی را این رژیم جبار و قدار برای مسلمان‌های منطقه و مردم مظلوم افغانستان در ذهن خود می‌پروراند. آمریکایی‌ها صریحاً اذعان و اعتراف کردند و هیچ‌گاه هم انکار و تکذیب نکردند که طالبان را برای مقابله با شوروی و داعش را برای فروپاشی نظم و اقتدار خاورمیانه به وجود آوردند بلکه بدون هیچ ملاحظه‌ای آن را اعتراف کردند. بنابراین از زمانی که زمزمه خروج آمریکا از افغانستان مطرح شد روشن بود که چه توطئه‌هایی را طراحی کردند. آنان یک سرزمین در واقع بمب‌گذاری شده، یک سرزمین آتش زیر خاکستر و سرزمینی پر از تله و مین را پدید آوردند و می‌خواهند خارج شوند تا از آتش‌هایی که در این سرزمین شعله‌ور خواهد شد، در امان باشند.

استاد حوزه علمیه ادامه داد: آنان با این هدف که مردم مظلوم افغانستان و احیاناً مردمان منطقه، در شریان بمب‌هایی که در این خاک مظلوم تعبیه کردند، بسوزند. آنان کاملاً پیش بینی کرده بودند برای همین دست طالبان را باز گذاشتند تا این دولت تندرو و بی منطق با یک قرائت غلط از دین و با گرایش‌های غیر متجانس و نامتناسب با حیات بشر معاصر به قدرت برسد. از سوی دیگر نیز بعد از آنکه در عراق و سوریه شکست خورد و داعش آمریکا ساخته، کارایی خود را از دست داد درصدد شدند تا با این اقدام به آنان القا کنند که بدون اتکا به آمریکا از جمله مانند کشور سعودی نمی‌تواند به زندگی و حیات خود ادامه دهند. آمریکا باقی مانده لشکر شکست خورده داعش را به افغانستان منتقل کرد و معلوم بود که در مرز شرارت‌هایی را می‌پروراند و زمانی که به ظاهر آمریکا از افغانستان خارج شد این شرارت‌ها اتفاق بیفتد و به محض خروج همانند آب خوردن طالبان افغانستان را تصرف و اعلام حکومت و پیروزی کند.

هم اندیشی علمی گفتمان فقه تخصصی نظام ساز برگزار می شود

هم اندیشی علمی گفتمان فقه تخصصی نظام ساز برگزار می شود

هم اندیشی علمی گفتمان فقه تخصصی نظام ساز با حضور صاحبنظران این حوزه ۲۲ مهرماه ۱۴۰۰ در محل موسسه آموزش عالی حوزوی امام رضا علیه السلام در شهر مقدس قم برگزار می شود.
همزمان با افتتاح شعبه قم موسسه آموزش عالی حوزوی امام رضا علیه السلام هم اندیشی علمی گفتمان فقه تخصصی نظام ساز با حضور طلاب و فضلای حوزه علمیه قم و علاقمندان به مباحث فقه معاصر در شهر مقدس قم برگزار می شود.
در این هم اندیشی علمی آیت الله علیرضا اعرافی عضو شورای عالی و مدیر حوزه های علمیه سراسر کشور و آیت الله علی اکبر رشاد رییس شورای حوزه علمیه استان تهران ایراد سخنرانی خواهند داشت.
همچنین در این مراسم شعبه قم موسسه آموزش عالی حوزوی امام رضا علیه السلام با حضور آیت الله اعرافی و دیگر اساتید و مدیران حوزه های علمیه قم به طور رسمی افتتاح خواهد شد.
لازم به ذکر است موسسه آموزش عالی امام رضا(ع) شهریورماه سال ۸۵ در شهر تهران تاسیس و در حوزه مباحث معاصر فقهی به تعلیم و تربیت دانش پژوهان اهتمام ویژه داشته است، در سال ۱۴۰۰ با توجه به درخواست فضلای حوزه علمیه قم برای استفاده از دروس موسسه و فضای علمی و فقهی و بهره مندی از اساتید مبرز در راستای راه اندازی فقه های تخصصی شعبه موسسه آموزش عالی حوزوی امام رضا در قم دایر گردید.
گفتنی است آیین افتتاح رسمی موسسه و هم اندیشی گفتمان تخصصی فقه تخصصی نظام ساز صبح پنج شنبه ۲۲ مهرماه ۱۴۰۰ از ساعت ۱۰ صبح با سخنرانی آیت الله اعرافی و آیت الله رشاد و با حضور اساتید و صاحبنظران، دانشجویان و دانش پژوهان علاقمند به مباحث فقهی در محل این موسسه در شهر مقدس قم به آدرس میدان سعیدی، خیابان هفت تیر، کوچه ۱۲ تقاطع اول برگزار می شود.
علاقمندان می توانند این مراسم را به صورت زنده و مستقیم از طریق اسکایپ دنبال کنند.

امروز گم‌شده حوزه و دانشگاه افرادی چون علامه حسن‌زاده آملی هستند

امروز گم‌شده حوزه و دانشگاه افرادی چون علامه حسن‌زاده آملی هستند

به گزارش خبرنگار اندیشه خبرگزاری شبستان، آیت‌الله علی‌اکبر رشاد امروز در مراسم بزرگداشت ارتحال ملکوتی مرحوم آیت‌آلله حسن‌زاده آملی که در دانشگاه تهران برگزار شد، گفت: در سوگواری حکیمی سترگ، فیلسوفی بزرگ، عارفی عظیم الشان، دانشمندی بی بدیل، فقیه و اصولی، سالکی فاضل و اخلاقی مذهب نشستیم که در عمل تجسم فضائل و انقلابی بی نام و نشان و بی ادعا بودند.

وی افزود: مرگ حق است اما مرگ مردان حق مرگ انسان نیست مرگ انسانیت است. صرفا مرگ یک عالم نیست بلکه به بیان رسول خدا(ص) مرگ علم است. وقتی عالمان از دنیا می‌روند علم هم از جامعه رخت برمی بندد. عروج علامه حسن‌زاده عروج پاره‌ای از علوم در جامعه ما است.

آیت‌الله رشاد با بیان اینکه علامه حسن زاده را می توان تجسم کلمات امیرالمومنین امام علی(ع) در نهج‌البلاغه قلمداد کرد، عنوان کرد: انسان‌ها در مواجهه با علم دو گونه رفتار می‌کنند برخی تنها حافظه خود را انباشته می‌کنند که آنها چیزی جز دائرهالمعارف نیستند و تنها انبانی هستند که گزاره‌های علمی در آنها جایی گرفته است؛ اما عالمان دیگری هستند که علم با حقیقت بصیرت در آنها تجلی پیدا می‌کند. آنها علم را به بصر نمی‌گیرند بلکه علم را با بصیرت درک می‌کنند، در وجود آنها علم، عالم و معلوم متحد می‌شوند. در این حالت علم همان عالم و عالم همان علم است.

رئیس شورای سیاستگذاری حوزه‌های علمیه ادامه داد: آنها علم را در قلب، دل و جان خود جای می‌دهند، وجود آنها به علم نورانی می‌شود و علم در آنها تجسم پیدا می‌کند، علامه حسن زاده از زمره چنین عالمانی بودند که علم را به حقیقت بصیرت دریافته بودند و اگرعلم به عقل، قلب، روح و جان آنها هجمه برده بود جان و عقل آنها به پایتخت این مهاجم بدل شده بود.

رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه در جهل مرکب علم در وجود انسان انباشه می‌شود و یقین او هم به خطا می‌رود، ابراز کرد: مترفین و دلباختگان به دنیا نسبت به ارزش‌ها بی‌تفاوت هستند و سست رفتار و برخورد می‌کنند. نسبت به آنچه دنیا طلبان محکم به آن می‌چسبند شخصیت‌هایی نظیر علامه حسن‌زاده املی از کنار آن به سادگی، با بی‌اعتنایی تمام و زاهدانه عبور می‌کنند. ایشان به حق زاهد و ساده زیست بودند، مردی به این بزرگی در خانه‌ای بسیار کوچک با امکاناتی اندک زندگی می‌کردند.

وی با بیان اینکه انسان جاهل است، گفت: بسیاری از نوابغ تاریخ در پایان عمر به جهل خود پی می‌بردند، در تاریخ بشر نابغه‌ای به عظمت ابن سینا ظاهر نشده یا حداقل شناخته نشده است ایشان در آخر عمر می‌گوید که من اگر نادانسته های خود را زیر پای خود قرار دهنم سرم به عرش می خورد تازه فهمیدم که نمی دانستم.

تولیت حوزه علمیه امام رضا(ع) با بیان اینکه در قرآن کریم به جهالت انسان اشاره شده است، اظهار کرد: جاهل متوجه جهل خود نمی‌شود مگر حوادثی رخ دهد که جهل و ضعف خود را مشاهده کند. یک نمونه امروزی آن کرونا است که با این همه ادعای بشری در کشف علم، دانشمندان را اسیر خود کرده است.

آیت‌الله رشاد با بیان اینکه خداوند در قرآن می‌فرماید نباید از آنچه جاهلان می ترسند شما هم بترسید، گفت: انسان اگر مرگ را شناخته باشد از آن نمی‌ترسد زیرا انسان وقتی می‌میرد متولد می‌شود چرا باید از مرگ ترسید، مرگ مرگ نیست زندگی است. تنها جاهلان از مرگ می‌ترسند.

رئیس شورای سیاستگذاری حوزه‌های علمیه با بیان اینکه شخصیت‌هایی نظیر مرحوم علامه حسن‌زاده آملی انسان‌های خاکی نیستند و افلاکی هستند اگرچه بدن آنها ریشه در زمین و خاک دارد اما روح آنها شاخه و میوه در آسمان دارد و در ملکوت الهی سیر می‌کند. اظهار کرد: آنها با دنیا آمیختگی مختصری دارند چرا که انسان هستند و با دیگران مراوده دارند اما این دنیا برای آنها تنگ است.

رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه این عالم عالم غیبت است و اشخاصی نظیر علامه حسن‌زاده در عالم حضور حضور دارند، عنوان کرد: یکی از خصوصیات مرحوم علامه حسن زاده غیرمکتوم بودن ایشان بود که اشراقات و اشرافات خود را به سهولت بازگو می کرد.

تولیت حوزه علمیه امام رضا(ع) با بیان اینکه امثال مرحوم علامه حسن زاده گمگشته حوزه و دانشگاه است، ابراز کرد: علم مدرن علم تجزیه شده است که حقیقت را کامل نشان نمی‌دهد علم به خانه تاریک است بنابراین نمی‌تواند انسان را به کمال برساند. برای پیشرفت ما نیازمند امثال علامه جوادی آملی هستیم که یک عارف و فیلسوف و جامع همه علوم بودند.

وی با بیان اینکه علامه حسن‌زاده آملی مرد اخلاق، معنا، معرفت، حکمت، فقه، اصول، کلام، مهدویت و ادبیات، فیلسوف، متکلم، ریاضی‌دان، منجم، اهل معنا و باطن بود، اظهار کرد: امروز گم‌شده حوزه و دانشگاه افرادی همچون حسن‌زاده آملی است. متاسفانه این نسل در حال منقرض شدن است. باید چاره‌اندیشی کنیم مبادا دیگر حوزه‌ها و دانشگاه‌های ما امثال علامه حسن زاده را تربیت نکند او کسی بود که در حوزه دینی صاحب نظر بود.

هدف از نزول قرآن کریم درک آیات و عمل به دستورات آن است

هدف از نزول قرآن کریم درک آیات و عمل به دستورات آن است

آیت الله علی اکبر رشاد امروز در جلسه درس اخلاق که در مدرسه علمیه امام رضا (ع) برگزار شد، اظهار داشت: امام علی (ع) فرمودند در علمی که فهم نشده باشد خیر و برکتی وجود ندارد.

رئیس پژهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی ادامه داد: علومی که مبتنی بر حفظ باشد و در آن تفکر صورت نپذیرد علم قلمداد نمی‌شود بنابراین علمی که با فهم آمیخته باشد علم قلمداد می‌شود و چنین علمی سودمند خواهد بود؛ متأسفانه مشکلی که در نظام آموزشی کشور به آن مبتلا هستیم حفظ محور آموزش است. امروز به جای اینکه فهم و استعداد محوری بنیان آموزش در دانشگاه‌ها و حوزه‌ها باشد حفظ مفاهیم و اصطلاحات بیشتر مورد توجه قرار گرفته و بر اساس همان نیز آزمون ناعادلانه گرفته می‌شود.

وی نابسامانی در حوزه علم را از نتایج عدم فهم آن دانست و گفت: قرآن کریم دارای پیام و محتوا است و به عنوان دستور زندگی و نقشه راه حیات بشر محسوب می‌شود. متن و محتوای آن مقدس است و ما منکر قدسی بودن آن نیستیم اما هدف از نزول آن درک و عمل به آیات قرآن است.

رشاد با بیان اینکه قرائت قرآن کریم باید با تدبر باشد، تصریح کرد: اگر در آیات قرآن کریم تدبر صورت نپذیرد خیری در آن قرائت نخواهد بود. قرائت قرآن کریم لازم نیست طولانی باشد. مقصود از تدبر در آیات فهم و دقت در واژگان است. می‌طلبد طلاب حتی شده روزی یک صفحه قرآن را آن هم با تدبر قرائت کنند در این صورت می‌توانند تفاسیر المیزان را در کنار قرآن کریم بگذارند و هر کجا لازم بود به تفسیر مراجعه نمایند.

رئیس پژهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی تصریح کرد: اینکه انسان یک ساعت قرآن را آرام آرام بخواند و از شتاب خواندن آن اجتناب کند بسیار سودمندتر از آن است که بدون تدبر و مقدار بیشتری از آیات را قرائت کند. امام خمینی (ره) فرمودند من سرالصلاه را نوشتم دیدم که بسیار عمیق و برای همه قابل فهم نیست از این رو آداب الصلاه و احکام الصلاه را برای عموم مردم نوشتم که اگر رعایت کنند صحت نماز را تضمین می‌کند؛ با این حال قبولی نماز مشخص نیست زیرا قبولی نماز شرایط خاصی دارد که اگر آن شرایط رعایت شود قبولی هم اتفاق می‌افتد. نماز معراج مؤمن است.

حوزه‌ علمیه باید علوم انسانی اسلامی تولید کند

حوزه‌ علمیه باید علوم انسانی اسلامی تولید کند

آیت‌الله علی‌اکبر رشاد در افتتاحیه حوزه علمیه امام رضا(ع) طی سخنانی ضمن تسلیت شهادت امام حسن مجتبی(ع)، گفت: شایسته است کشور حداقل در روز‌های شهادت پنج تن آل عباء(ع) تعطیل کاری باشد، تعطیلی معنوی معرفتی صورت نگیرد بنده با تعطیلی حوزه در چنین مناسبت‌هایی مخالف هستم چرا که هدف حوزه پرداختن به معارف، تجلیل و تکریم اهل‌بیت(ع) است. در روزهای شهادت و ولادت باید طلاب درس بخوانند و دو ساعت هم سوگواری یا مراسم جشن داشته باشند.
وی افزود:در فلسفه و حکمت صدرایی مبنایی تحت عنوان اتحاد علم، عالم و معلوم و اتحاد عقل، عاقل و معقول وجود دارد. گفته می‌شود که عالم و علم او متحد هستند چرا که علم با معلوم متحد است یعنی معلوم به علم بدل شده است، این سه عنصر متحد و یکی هستند کسی که عالم است علم به وجود او و وجود او به علم بدل شده است و علم نه به نحوه وصولی بلکه به نحو شهودی، حاکی از معلوم است.
رئیس شورای سیاستگذاری حوزه‌های علمیه با بیان اینکه علامه طباطبایی نیز به نحوی علم حصولی را تقریباً علم حضوری می‌دانند. عنوان کرد: به هر حال اگر به اصطلاح رایج چیزی فرا می‌گیریم با وجود ما یکی و متحد می‌شود، آنگاه می‌توانیم بگوییم که ما عالمی هستیم که با علم خود یکی شدیم. علم با معلوم یکی است این اتفاقی است که در حوزه باید رخ دهد اگر چنین اتفاقی باید رخ دهد پس عالم عین دین و مجسم آن می‌شود. یا عالم آنگاه عالم است که دین مجسم شده باشد، صورت معرفتی دین را دریافت کرده و به آن متحد شده است. در حوزه علم دینی را فرامی‌گیریم و عالم دین می‌شویم. آنچه را که به نام دین فرامی‌گیریم باید عین دین باشد.
آیت‌الله رشاد با بیان اینکه سخن برخی که در دهه‌های اخیر مطرح می‌کنند «معرفت دینی غیر از دین است» باید گفت اگر معرفتی حاصل شد که با دین متحد نبود آن معرفت نیست و جهل است. اظهار کرد: معرفت آن است که با متعلق معرفت متحد باشد عالم دین باید خود دین شود. عالم به دین باید ابعاد آن را شناخته و آن را در خود محقق کند. طلاب جوان درباره این مساله بیشتر تامل و تفکر کنند.
تولیت حوزه علمیه امام رضا(ع) بیان کرد: متاسفانه امروزه یکی از مشکلات ما نقدهای بی‌جا، بی‌رویه، غیرروشمند، بی‌مبنا و بی‌منطق خطاب به حوزه، دروس و کتب حوزه، اساتید و زعمای حوزه است. شاید گاهی برخی نقدها منطقی و به جا باشد اما اشکال برخی نقدها این است که شخصی بدون مسئولیت و توجه وارد نقد شده و نقدهای درست را هم بی‌اثر می‌کند. برخی اشکالات بر حوزه وارد باشد یا نباشد طلبه‌ای که تازه وارد حوزه شده است مقصر نیست اشکالات را به اهل آن، مدیران، کارشناسان، تصمیم‌گیران حوزه بگوییم که آن را اصلاح کنند. کمتر کسی را پیدا می‌کنید که به اندازه بنده بر حوزه نقد داشته باشد اما نقدها نباید به طلاب جوان که درابتدای کار هستند وارد شود.
رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی ادامه داد: برخی نقدها را در سخنرانی عمومی و مطبوعات مطرح می‌کنند که این هم مشکل‌آفرین است چراکه باید قلب طلبه معتقد و آرام باشد که بتواند به خوبی تحصیل کند. اخیرا بسیاری از اصلاحات در حوزه در حال انجام شدن است که در طول تاریخ حوزه نبوده است هر دستگاه و هر نظام علمی غیر حوزه علمیه هم می‌تواند ایراداتی داشته باشد.
وی با بیان اینکه ما به عنوان عالم باید دین مجسم شویم، ابراز کرد: در عرف و برخی و روایات دین دارای سه ضلع عقاید، اخلاق و احکام است اما این دقیق نیست، دین قلمرو وسیع تری دارد دست‌کم به اضافه این سه بعد دین معنویت هم دارد بلکه معنویت جوهر، گوهر، هسته و اساس دین است. دین علم دارد و گزاره‌های علمی در متن دین وجود دارد. علوم دینی که ما در حوزه‌های علمیه می‌‌خوانیم بخشی از علم دینی است اما علم دینی به همان مفهوم دانشی است.
تولیت حوزه علمیه امام رضا(ع) اظهار کرد: آیت‌الله جوادی آملی می‌فرمایند باید حوزه و دین به علم جهت دهند، آنگاه که ما مبدا و معاد علم را از دین گرفتیم علم دینی می‌شود. اگر عالم را متصل به مبدا دیدیم که روحی به نام توحید دارد و بر او توحید حاکم، ساری و جاری است و یک فیزیکدان اینگونه هستی را مطالعه کرد قوانین حاکم بر فیزیک و شیمی را اینگونه دید آنچه به دست می‌آید آن فیزیک اسلامی می‌شود. غایت علم الهی و دینی این است که طبق دستور قرآن فیزیک، شیمی و زیست مطالعه شود که انسان به خداوند، مبدا و معاد پی ببرد.
رئیس شورای سیاستگذاری حوزه‌های علمیه گفت: در هندسه معرفتی دین ما حداقل با ۵ ضلع مواجه هستیم که تربیت را هم به عنوان ضلع ششم مطرح می‌کنیم. ضلع عقائد یا جهان‌بینی، ضلع علم یا جهان‌شناسی، ضلع معنویت یا باطن و ملکوت جهان، معنویت آن چیزی است که حضرت ابراهیم(ع) دید، معنویت فهم ملکوت عالم و رفتار به اقتضای این فهم است. ضلع دیگر دین اخلاق یا ارزش‌ها و ضدارزش‌ها و فضائل و رذائل است. ضلع دیگر آن احکام یا بایدها و نبایدها یا به تعبیری واجب‌ها و محرمات است.
آیت‌الله رشاد افزود: دین با این پنج ضلع یک مجموعه، ابرنظام و معجون شفابخشی است اگر همه این ابعاد را با هم فرا‌بگیریم و عمل کنیم شفابخش است و معجزه می‌کند. اما اگر به یک بعد توجه کنیم و ابعاد دیگر را کم‌رنگ یا احیاناً فراموش کنیم در آن صورت این معجون بی‌خاصیت می‌شود یا شاید به ما ضربه بزند. اگر یک بعد کافی، مفید، نجات‌بخش یا شفابخش بود خداوند متعال همان یک بعد را نازل می‌کرد چرا پنج بعد را در نظر گرفته است. اگر دارو از ۱۰ جزء تشکیل شده باشد معجونی است که اگر یک جز آن را بردارید و به ضد خود تبدیل می‌شود.
رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی ادامه داد: عالم دینی باید جامع همه این موارد باشد. صرف خواندن دروس رسمی حوزه کافی نیست ما به علم دینی احتیاج داریم چراکه نمی‌شود با علم سکولار یا الحادی زیست مومنانه داشت. مسلمان نمی‌تواند زندگی و تدبیر حیات خود را به علم ضددینی بسپارد. ما باید علم دینی و علوم انسانی اسلامی تولید کنیم. امروزه ۲۰۰ سال است که علوم انسانی غربی حیات بشر را اداره می‌کند و به مرور به جهان اسلام آمده تا جایی که کشور ما را هم اداره می‌کند. علوم انسانی سکولار رقیب شریعت است. در نظام جمهوری اسلامی تعارض علم و دین بین شریعت و علوم انسانی اما در غرب تعارض علم و دین تعارض بین فیزیک شیمی با الهیات است؛ علم سکولار یا الحادبنیان غرب با الهیات مشکل دارد و نمی‌تواند خدا را با علم ببینند.
تولیت حوزه علمیه امام رضا(ع) بیان کرد:‌ عقاید ثلاثه به عنوان اساس دین مسیحیت سبب بی‌ارزشی دین و الهیات آن شده است اما ما در الهیات خود با فلسفه غنی، مبرهن و مستدل مشکل نداریم ما در صحنه عمل مشکل داریم که آن را علوم انسانی سکولار اداره می‌کند. حوزه موظف است علوم انسانی اسلامی تولید کند، اخیرا درخت‌واره رشته‌های علوم انسانی اسلامی را طراحی کردیم. هر آنچه شریعت در امور اقتصادی، سیاسی، حقوقی، فرهنگی، مدیریت و غیره را بخواهد اداره کند علوم انسانی انجام می‌دهد.
وی با بیان اینکه در کشور ما علوم انسانی سکولار به شریعت اجازه نمی‌دهد که جامعه را اداره کند. گفت: عمده مسائل در دست متخصصان علوم انسانی است که غالباً هم انسان‌های سالم و متدین هستند اما با معارف دینی آشنایی ندارند که علوم انسانی اسلامی تولید کنند حوزه علمیه باید این کار را انجام دهد. باید دین در ما تجلی کند و همه وجود ما دین شود لذا توصیه من به طلاب جوان این است که وقت خود را از دست ندهند با برنامه‌ریزی در امر تحصیل و تحقیق درباره دین بسیار تلاش کنند.
آیت‌الله رشاد در پایان خاطرنشان کرد: اگر می‌خواهید پنج ضلع دین در وجود شما تجسم شود باید مباحثه، نظم، مدیریت زمان و معنویت را جدی بگیرید. ما سرباز حضرت حجت(عج) هستیم باید ارتباط ما با ایشان برقرار باشد، چگونه کسی می‌تواند ادعا کند سرباز امام زمان(ع) است اما با او ارتباطی نداشته باشد.

تسلیم و رضا بودن در برابر مقدرات الهی شاخصه شناخت مومن است

تسلیم و رضا بودن در برابر مقدرات الهی شاخصه شناخت مومن است

آیت الله علی اکبر رشاد صبح امروز در جلسه درس اخلاق که به صورت مجازی برگزار شد، اظهار داشت: صفر، ایام اندوه آل الله است چرا که وفات پیامبراکرم (ص) و شهادت امام حسن مجتبی (ع) و امام رضا (ع) در این ماه بوده است.

رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان حدیثی از امام صادق (ع) عنوان کرد: نقل شده روزی از حضرت سوال شد هر حقیقتی شاخص، معیار و مقیاسی دارد بفرمائید از چه طریق، شاخص و معیاری می‌توان فهیمد یک شخص مؤمن، واقعاً مؤمن است؟

وی با اشاره به اینکه انسان‌های بسیاری ادعای مؤمن بودن می‌کنند، گفت: اگر به نظر سنجی ها دقت شود می‌بینیم که بسیاری از افراد نظرشان نسبت به دیگران منفی اما درباره خودشان نظری مثبت دارند. برای مثال وقتی از کسی پرسیده شود شما مؤمن هستید یا خیر؟ غالباً گفته می‌شود بله، اما زمانی که پرسیده می‌شود آیا جامعه مؤمن است یا خیر؟ می‌گویند خیر زیرا ۸۰ درصد مردم نماز نمی‌خوانند.

رئیس شورای سیاست گذاری حوزه علمیه استان تهران به پاسخ حضرت امام صادق (ع) اشاره و عنوان کرد: حضرت فرمودند: شاخص تشخیص مؤمن آن است که شخص مؤمن در برابر خداوند متعال تسلیم محض است؛ بنابراین مؤمن را می‌توان از این طریق شناخت. انسان مؤمن رابطه و نسبت خود را با خداوند متعال به خوبی می‌داند اینکه پروردگار خالق، باری، مالک، رب و خود مخلوق و مملوک است. چنین انسانی اگر این اوصاف را قبول داشته باشد لاجرم و قهرا در برابر پروردگار تسلیم می‌شود و می‌داند که خداوند او را از عدم به وجود آورده و این حق را دارد که در برابر ایشان تسلیم محض باشد.

رشاد ادامه داد: مؤمن می‌داند که خداوند رب و تربیتش بر عهده اوست به همین دلیل هرگز از دستورات او سرپیچی نمی‌کند. خداوند متعال نسبت به انسان مالکیت حقیقی دارد و همانند مالکیت انسان بر اشیا که حقوقی، شرعی و انتزاعی است، نیست و چون انسان مؤمن به این مهم یقین دارد در برابر مقدرات صبور بوده و هرگز لب به شکوه و شکایت باز نمی‌کند.

رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه تسلیم بودن در برابر خداوند به معنای شکست نیست، تصریح کرد: تسلیم شدن دربرابر حضرت حق به معنای آن است که انسان در برابر مشیت و مقدرات الهی تسلیم باشد حتی به استقبال آن نیز برود. در انجام مناسک عبادی مشقت و سختی‌هایی وجود دارد اما کسانی که عاشقانه و به دور از منت گذاشتم احکام الهی و عبادی را انجام می‌دهند مؤمن هستند چرا که آنان در برابر مقدرات تسلیم بوده و رضایت کامل دارند.